De EMDR-sessies (deel 3)

Een aantal jaar geleden schreef ik over het proces van mijn EMDR behandeling. (Zie Deel 1 en deel 2) Spoiler: ik bleek nog niet klaar te zijn voor de behandeling, mede gezien ik het mij niet kon veroorloven om nog meer studievertraging op te lopen. Vervolgens schreef ik een paar maanden terug de EMDR Survivalgids, gericht aan mensen die net als ik ook (wederom) met EMDR zouden gaan starten en misschien wat tips konden gebruiken. Inmiddels lijk ik aan het einde gekomen te zijn van mijn huidige EMDR behandeling. Het leek mij passend om een deel 3 te schrijven ter afronding.


(In dit artikel zal ik regelmatig wat schematherapie termen noemen. Wil je meer over deze therapie weten en de termen leren kennen, bekijk dan deze blog die ik erover schreef.)

Aanloopfase

Opnieuw een EMDR behandeling aangaan vond ik erg spannend. Vooral gezien de vorige keer dat mijn therapeut en ik met EMDR gestart waren, ik te bang was dat mijn studie eronder zou lijden; we waren net begonnen met EMDR en ik merkte dat ik mij emotioneel instabiel voelde, ook tijdens lesdagen op mijn opleiding. Dus ik besloot te stoppen en nam mij voor dat zodra ik afgestudeerd was, ik dan de tijd en de ruimte zou creëren om een EMDR behandeling te kunnen volgen. Het liep iets anders, gezien ik tijdens mijn afstuderen last kreeg van burn-outachtige klachten. Ik was elke dag de hele dag door vermoeid, kreeg paniekaanvallen, vage lichamelijke klachten en was vaak angstig. Ik weet dan ook niet meer zo goed hoe ik het allemaal precies heb gedaan, maar ik heb mijn diploma gehaald.
Gelukkig had ik naast dat ik nog steeds wekelijkse psychotherapie kreeg, redelijk op tijd hulp ingeschakeld bij o.a. de huisarts en daardoor kalmerende medicijnen en mensendieck therapie gekregen (waar ik ontspanningsoefeningen leerde), die ervoor hebben gezorgd dat ik (in ‘overlevingsstand’ weliswaar) mijn afstudeertaken kon uitvoeren.
Wonderbaarlijk genoeg lukte het af te studeren, gezien ik bijvoorbeeld super suf, warrig en chaotisch van de oxazepam (kalmerend medicijn), mijn scriptiepresentatie heb moeten houden om paniekaanvallen te voorkomen. Ook was het enorm belangrijk voor mij dat ik bij mijn diploma-uitreiking kon zijn, gezien ik mijn middelbare school diploma-uitreiking wegens een zware depressie heb moeten missen. Deze diploma-uitreiking verliep afgezien van gezonde zenuwen en dankzij de zo-nodig medicatie, voor mij gelukkig heel rustig en was het inderdaad een hele fijne en bijzondere ervaring!
Ook was het een moment om er met mijn vriend en vriendinnen bij stil te staan dat het ondanks alle tegenslagen, mij toch was gelukt. Dankzij hen, de bijzondere speech van mijn docent tijdens de uitreiking, maar ook mijn therapeut die dit benadrukte, kon ik het op mij in laten werken dat het inderdaad een best knappe prestatie was waar ik trots op mocht zijn (ondanks mijn interne criticus, ook wel bekend als de Dictator).
#afstuderenmeteendepressieenpaniekaanvallen. #missionaccomplished

Er volgt overigens binnenkort nog een blog over het afstuderen als hulpverlener.

Afstuderen - hoe ik dacht dat het zou gaan (stijgende lijn)
en hoe het uiteindelijk ging (kronkelende lijn).
Een visuele samenvatting van mijn afstuderen, zelf getekend met Photoshop. (Ja, dat moet ik er nadrukkelijk bij benoemen; ik heb heel lang over die semi-rechte lijn gedaan.)


Terwijl ik in de zomervakantie ruimte voor een EMDR behandeling zou vrijhouden, bleek dit niet nodig, want ik zat noodgedwongen thuis. De paniekaanvallen en lichamelijke klachten hielden aan waardoor het überhaupt nauwelijks lukte om iets buiten de deur te ondernemen, laat staan te solliciteren op een baan. De theorie was dat spanningen vooral in mijn lijf waren gaan zitten. De kortdurend klinische traumabehandeling voor complexe PTSS die mijn therapeut en ik voor ogen hadden, leek hierdoor goed op mijn situatie aan te sluiten gezien er een fysieke component bij deze behandeling zou zijn. Door intensief sporten zou er naast aandacht voor het hoofd (EMDR en exposure), ook aandacht zijn voor het lichaam.
Helaas werd ik bij aanmelding bij deze instelling al snel afgewezen. De reden die gegeven werd aan de telefoon was vaag. Uiteindelijk, na nogmaals contact opnemen en om verduidelijking te vragen, bleek dat deze instelling alleen mensen met complexe PTSS met trauma’s gelinkt aan geweld, een heftig ongeluk of seksueel misbruik behandelt. Ik kwam niet in aanmerking omdat mijn trauma’s voornamelijk gelinkt zijn aan iets dat ‘emotionele verwaarlozing’ heet. (zie deze blog voor uitleg over wat emotionele verwaarlozing precies is.)

In eerste instantie was ik erg verdrietig en teleurgesteld. Ik denk vooral gezien ik mij nu al lange tijd zo rot voelde en thuis zat; ik hoopte dat de behandeling er voor zou zorgen dat de klachten zouden afnemen en ik daardoor weer wat meer kwaliteit van leven zou krijgen. Ook had ik nu ongeveer 10 jaar de diagnose complexe PTSS en het uitzicht op deze behandeling gaf hoop dat ik eindelijk van deze klachten af zou raken, maar deze hoop verdween na de afwijzing als sneeuw voor de zon. Vervolgens was ik boos, gezien er om onduidelijke redenen onderscheid werd gemaakt in het soort trauma wat wel of niet behandeld werd bij deze instelling. En dat dit niet specifiek vermeld was op de website. Wanneer er staat ‘gespecialiseerd in complexe PTSS’, zou je verwachten dat dan alle soorten complexe PTSS behandeld wordt. Ook bij een kortdurende intensieve klinische behandeling.
Natuurlijk zou het niet helpen om in deze boosheid en frustratie te blijven hangen, dus ging ik over op het steken van mijn energie in het accepteren van de situatie, om vervolgens een ander plan van aanpak te bedenken met mijn therapeut. Op zoek naar nieuwe hoop.

Plan EMDR (2.0)

Een van de problemen die we moesten zien te tackelen, was dat ik van de vorige EMDR sessies nog wist, dat het behandelen van mijn trauma’s bij mij veel gevoelens van eenzaamheid, verdriet en angst zouden oproepen. Dit is te verklaren gezien dit de gevoelens zijn die ik had tijdens de nare situaties die ik vroeger doormaakte.
Bij een klinische traumabehandeling, zou ik omringd zijn door mensen na de eerste heftigste sessies. Bij een behandeling van max. 1 keer per week, zou ik 7 dagen moet overbruggen en zou ik vaak alleen thuis zijn gezien mijn vriend fulltime wisseldiensten werkt. Toen ik stopte met de vorige keer EMDR, was dat vooral omdat ik het niet trok om zo lang te wachten tot de volgende sessie en ondertussen (in mijn eentje) te moeten dealen met al die heftige gevoelens. Dit moest ik vroeger immers ook en zo zijn de trauma’s überhaupt ontstaan.

Mijn therapeut vroeg mij of ik ideeën had. Ik durfde het bijna niet voor te stellen, maar ik opperde om tijdelijk 2 keer per week EMDR te gaan doen. Zo hoefde ik de helft van de tijd te overbruggen naar de volgende sessie. Ze vond dit een goed idee. Gelukkig kon zij hiervoor ook tijd vrij maken in haar agenda, hoewel ik mij direct schuldig voelde over het zoveel tijd innemen van haar en van andere cliënten.
Hoe dan ook, het probleem was er deels nog; ik zou o.a. ’s avonds nog regelmatig alleen thuis zijn. Mijn therapeut stelde voor mijn vriend uit te nodigen om ook samen met hem een plan van aanpak af te spreken. Ook koos ik vriendinnen uit aan wie ik zou vragen om mijn ‘support squad’ (zie EMDR survivalgids) te vormen. Vooral de avonden van de dagen waarop ik EMDR had gehad, zou ik hen vragen langs te komen zodat ik niet alleen hoefde te zijn. Ook zij stemden in en ook hierover was ik verbaasd. Mijn vriendinnen zijn namelijk over het algemeen heel druk en hebben weinig tijd om af te spreken, maar ze zeiden eigenlijk alle drie: ‘Komt goed! Desnoods neem ik mijn werk/scriptie mee en ga ik aan jouw bureau werken’.
Echt heel erg lief en fijn!

Verder wilden we enigszins de behandeling van de instelling nabootsen, waarbij er intensief gesport zou worden na de sessies. Helaas was dit niet gelukt te organiseren, gezien ik wegens de lichamelijke klachten en paniekaanvallen/hyperventileren beperkt was in het bewegen en op korte termijn niets heb kunnen vinden wat hierbij zou aansluiten. Ik durfde niet zonder (professionele) begeleiding of in mijn eentje te gaan sporten uit angst mijn klachten erger te maken en uit angst voor hyperventilatie. Na een paar keer een stuk fietsen in de buurt was ik namelijk een paar keer flauwgevallen. Toen ik thuis (lichte) fitnessoefeningen deed, kreeg ik last van hyperventilatie en viel ik ook bijna flauw. Ik was bang dat dit bij het sporten na EMDR ook zou kunnen gebeuren. Normaal gesproken kan ik mij makkelijker over dit soort angsten heen zetten, maar onder andere door de toenemende lichamelijke klachten, was ik nog angstiger geworden en lukte het ook niet meer zo goed deze angsten te relativeren. Lange tijd had ik geen idee waardoor ik zo angstig was geworden, maar op Twitter zag ik een tweet voorbijkomen van Iva Bicanic die het EMDR congres 2019 bijwoonde. Zij citeerde professor Bernet Elzinga en toen ik dit citaat las, herkende ik daarin een mogelijke verklaring voor mijn angsten:

"Als een kind opgroeit met gevaar, dreiging en onvoorspelbaarheid dan zal het brein zo geprogrameerd worden dat het daarop kan anticperen. later kan dat brein zich tegen je keren", zegt prof Bernet Elzinga tijdens #EMDR2019 congres

Oftewel; het zou kunnen dat ik steeds last heb van allerlei irreële angsten, doordat mijn brein anticipeert op dreiging en gevaar en dat deze anticipatie zorgt voor angsten. En dat mijn lichaam daar dus ook op reageert en ik daardoor onbewust telkens gespannen ben en pijn ervaar (door o.a. gespannen spieren).

Hierop volgend werden ook ‘take-home-messages’ gepresenteerd, waarvan vooral nummer 2 mij persoonlijk erg aansprak. Het zien van mijn (irreële angsten) als gevolg van een ‘overbezorgde moeder’-brein, maakt het al iets makkelijker deze angsten/adviezen in de wind te slaan/te relativeren.

Hoe dan ook, mijn vriend en vriendinnen hadden geen tijd om met mij structureel na een EMDR sessie te gaan sporten, dus ik sprak met mijn therapeut af dat ik dan maar zo veel mogelijk zou gaan wandelen na een sessie; dan was ik toch in beweging en was de kans op hyperventilatie kleiner door de lichte intensiteit.

Wat betreft de behandeling zelf, stelde mijn therapeut voor om EMDR met schematherapie te gaan combineren. Ik heb dus de mazzel gehad dat mijn vrijgevestigde psychotherapeut zowel geschoold/bevoegd is in het geven van EMDR, als in het geven van schematherapie. Zelf merkte ik ook dat bij bepaalde beelden, ook bepaalde schema’s aan de orde zijn, die juist die gevoelens van eenzaamheid, verdriet en angst oproepen. Het idee was om de beelden met EMDR te behandelen en wanneer nodig, ook schematherapie interventies in te zetten zoals imaginatie. (Voor uitleg en informatie over imaginatie zie dit blogartikel.) De imaginatie was mijn eigen voorstel, gezien ik daar eerder al veel aan had gehad.

Omdat het niet helemaal een regulier EMDR-traject is (zoals die ik eerder heb gehad), noem ik dit traject in mijn blog voor het gemak EMDR (2.0).

Voor meer over een traumabehandeling met EMDR en het schemamodusmodel, zie dit artikel in het vaktijdschrift ‘Gedragstherapie’ door Annemieke Driessen en Linda Hummel. (De doelgroep van dit tijdschrift zijn (cognitief) gedragstherapeuten, dus het is een vrij technisch verhaal vol vaktermen)

Het EMDR (2.0) traject

We spraken af dat we eerst alle beelden zouden inventariseren die nog veel spanning oproepen. Gezien mijn herbelevingen vooral gaan over mijn moeders ziekbed en haar overlijden, waren de beelden ook voornamelijk beelden van situaties rondom haar ziekte en overlijden. Ik vond het lastig te bepalen welke beelden precies het heftigste waren, dus uiteindelijk besloten we de beelden op chronologische volgorde te behandelen met de EMDR; dus in de volgorde waarin ze hebben plaatsgevonden.

De eerste sessie vond ik enorm spannend, maar het bleek achteraf best wel mee te vallen. Expres hadden we een beeld behandeld dat het minst heftig voelt (het lukte wel om dit beeld te kiezen), om ‘in te komen’. Ik merkte dat ik na de sessie niet overstuur naar huis ging en dat het beeld tijdens de EMDR qua heftigheid best wel snel gezakt was (op een schaal van 0 tot 10). Dit zorgde ervoor dat ik al minder angstig werd voor het aangaan/ondergaan van de rest van de behandeling en het gaf vertrouwen dat de EMDR in ieder geval op dit beeld al redelijk goed aansloeg.

De tweede sessie was al een stuk heftiger. We namen een iets heftiger beeld en al snel vloeiden er tranen (bij mij dan). Toen we stopten was het beeld nog niet helemaal naar 0 gezakt qua spanning, maar we moesten toch stoppen. Ik merkte tijdens deze sessie dat ik net als bij de vorige keren EMDR mijn hoofd op sommige momenten ineens blanco werd. Wanneer mijn therapeut vroeg: ‘Wat komt er op?’, moest ik dan ook antwoorden met: ‘Niets, mijn hoofd is even blanco; ik voel en denk even niets meer.’ Gelukkig kon zij hierop anticiperen door bijvoorbeeld even terug te gaan naar het oorspronkelijke beeld (i.p.v. de associaties die opkomen) of ging zij ander soort vragen stellen.
Een paar jaar terug had mijn therapeut al uitgelegd dat ik dan terecht kom in het zogenaamde ‘reptielenbrein’, oftewel onderin de window of tolerance (zie voor meer informatie hierover deze blog). Het wordt ook wel ‘dissociëren’ genoemd en is bij mij een onbewuste manier van coping wanneer ik heftige gevoelens of situaties ervaar, zodat ik deze tijdelijk niet hoef te voelen.
Toch was het beeld dus nog niet helemaal gezakt toen we door de tijd heen zaten, dus gaf ze aan dat ze het heel vervelend vond, maar dat we moesten stoppen. Net als de vorige sessie rondden we af doordat zij aan mij vroeg wat ik als positief had ervaren deze sessie. Dit moest ik dan in gedachten houden terwijl ik weer door het volgen van haar vingers werd afgeleid. Ik merkte dat dit ‘positief afsluiten’ al goed hielp en dat ik mij dit niet van de vorige keren EMDR kon herinneren.
Ze benadrukte dat ik contact met haar moest opnemen als het thuis niet ging. Dit was gelukkig niet nodig.

De opeenvolgende sessies verliepen ongeveer hetzelfde. Er waren regelmatig momenten dat mijn hoofd blanco werd. Ik vond het dan ook steeds lastig te bepalen of het beeld nou echt gezakt was qua spanning of dat ik alleen tijdelijk niets voelde. Mijn therapeut gaf aan dat als ik geen spanning meer voelde bij een beeld, dat we dan volgens het protocol ervan uit konden gaan dat het beeld gezakt is. Dus als ik niets meer voelde erbij moest ik het een 0 geven en dan zouden we verder gaan met een volgend beeld. Als ik tussen de sessies door bijvoorbeeld toch weer last zou krijgen van het beeld, zouden we het opnieuw gaan behandelen. Mijn therapeut legde uit dat het ook wel voorkomt dat de EMDR doorwerkt tussen de sessies door, dus dat het best kan zijn dat het beeld ondertussen is gezakt in heftigheid ten opzichte van de vorige sessie

Ook gebeurde het wel tijdens de EMDR dat ik juist nog steeds spanning voelde bij een beeld, maar dat het gewoon niet wilde zakken en ik bleef ‘hangen’ in dezelfde associaties bij het beeld. Dit was bijvoorbeeld zo bij een beeld waarin ik als 17-jarige dissocieerde toen mijn moeder met een ambulance werd opgehaald. Ik ben naar mijn kamer gelopen en deed alsof het niet gebeurde. Ik herinner me dat ik de tv in mijn kamer had aangezet en ernaar keek, maar niets zag. Wel heb ik nog even uit het raam gekeken en zag mijn moeder de ambulance ingeladen worden, met een paar buren om haar heen. Ik bleef alleen thuis achter en ben uiteindelijk in mijn kledingkast gekropen, net als ik deed toen ik klein was en angstig was.
Wat mij vooral nog steeds raakte aan dit beeld is dat ik ontzettend angstig was en mij onveilig voelde en dat ik eigenlijk nergens en bij niemand terecht kon. Dit voelde ik nog steeds heel heftig als ik aan dit beeld dacht.

Doordat ik tijdens de EMDR nog steeds dezelfde nare gevoelens en gedachten bleef associëren, gebruikte mijn therapeut een andere interventie. Ze vroeg mij wat ik nodig had. Toen ik hier niet uit kwam, vroeg ze mij waar ik heen wilde gaan. Als 17-jarige bleef ik regelmatig na schooltijd rond mijn middelbare school hangen, omdat ik mij daar prettig voelde en er vaak tegenop zag om naar huis te gaan. Dit herinnerde ik mij ineens weer, dus ik gaf aan dat ik naar school zou willen gaan. Mijn therapeut vroeg mij voor mij te zien dat ik op school was. In gedachten rende ik zo hard als ik kan het huis uit (zoals ik vroeger ook wel eens echt deed als ik overstuur was). Toen ik voor mij zag dat ik op school was aangekomen en in mijn eentje in de aula zat, leidde zij mij weer af met het vingerzwaaien.

Afbeelding van ClaudiaTremblay via Etsy.com
…Zei de gezonde volwassene, tegen het kwetsbare kind.

Gek genoeg, voelde ik mij nu een stuk veiliger, terwijl ik alleen maar voor mij had gezien dat ik in mijn eentje in de aula zat. Het was voor mij op de een of andere manier een veilige plek. Toch vroeg mijn therapeut of ik het niet fijn zou vinden om iemand bij mij te hebben. Waarschijnlijk omdat zij wist dat ‘er alleen voor staan’ zo centraal stond in mijn trauma’s. Ik vond het lastiger te bedenken wie ik nodig zou hebben, dan waar ik wilde zijn, want er was destijds immers niemand die er voor mij kon zijn en ik mij veilig genoeg bij voelde. Vervolgens vroeg mijn therapeut mij om als het ware uit het beeld te stappen en er als ‘gezonde volwassene’ van een afstand naar te kijken. Ik keek nu in gedachten als 28-jarige naar mijn 17-jarige zelf die bij het raam stond te kijken hoe haar moeder in de ambulance werd geladen. Mijn therapeute vroeg: ‘Wat zou je willen doen als volwassene?’.
Ik – die het nog steeds moeilijk vond zichzelf als kind in gedachten te troosten (want verdiende ze het wel?) – zag ineens voor me hoe ik als 28-jarige mijn 17-jarige uit mijn ouderlijk huis begeleidde en meenam naar mijn huidige woning. Ik zette haar in deze fantasie neer op mijn bank, zette een kop thee voor haar neer met een bakje chocola ernaast, nam haar op de bank in mijn armen en trok een warm plaid over ons heen terwijl ik haar troostte en zei dat het wel goed zou komen. Terwijl ik dit voor me zag volgde ik weer de vingers en merkte vervolgens dat het beeld in één keer aanzienlijk was gezakt qua spanning.
Voor mij een heel bijzonder moment ondanks dat het natuurlijk niet in realiteit heeft plaatsgevonden. Maar het lukte dus ook voor het eerst om mild te zijn naar mezelf als kind en haar zelfs te troosten. Toen ik later die week gitaar speelde, kwam er ook ineens een tekst in mij op waardoor dit moment in lied-vorm vastgelegd is. (Mijn eerste zelfgeschreven lied en het gaat over EMDR; typisch Lyka.)

Verder was het inderdaad ontzettend helpend om één voor één de leden van mijn support squad over de vloer te hebben. We hebben gepraat, gekookt, Netflix gekeken en bank gehangen. Ik ben en was mijn vriendinnen ontzettend dankbaar dat ik niet alleen hoefde te zijn! Na een week of 3 merkte ik al dat ik weer beter alleen thuis kon zijn en dit dan ook weer wilde proberen.
Mijn vriend verdient overigens ook credits voor alle kopjes koffie en thee die hij voor mij maakte en alle huishoudelijk taken die hij zonder mopperen voor mij overnam. Ook was het voornamelijk zijn arm om mij heen als ik thuis toch last had van huilbuien of herbelevingen.
Naast mijn vriend en vriendinnen, ben ik ook mijn therapeut heel erg dankbaar dat zij zoveel tijd en energie in deze behandeling heeft willen steken – met dus een heel positief resultaat als gevolg! In mijn geval was mezelf aanmelden bij een vrijgevestigde psychotherapeut het best wat ik had kunnen doen voor mijn herstel. Zij kon mij een behandeling op maat bieden, waar veel instellingen vaker lijken te werken aan de hand van ‘one-size-fits-all’ behandelingen. (Dus zorgverzekeraars, maak het vrijgevestigde therapeuten niet te moeilijk; ze zijn heel erg waardevol!)

You can't choose your family. But you can choose your therapist.

Na EMDR (2.0)

Naast de eerdergenoemde interventies, hebben we tijdens EMDR (2.0) ook wel eens een sessie een imaginatie oefening gedaan (schematherapie interventie) in plaats van EMDR. Op deze verschillende manieren hebben we alle beelden behandeld die we vooraf hadden geïnventariseerd.
We hebben ongeveer twee maanden, twee keer per week EMDR (of schematherapie, of allebei) gedaan. Het was dus erg intensief, maar uiteindelijk ook heel waardevol: sinds het EMDR-traject heb ik geen één herbeleving meer gehad, heb ik bijna geen nachtmerries meer gehad (over mijn moeder of het verliezen van dierbaren) en kan ik meer ontspannen rondlopen in een ziekenhuis – al zal ik daar nooit voor mijn plezier komen, maar goed, wie wel? Het kijken van ziekenhuisseries en het zien en horen van een ambulance roepen nog wel enige spanning op, maar al stukken minder dan eerst en dus goed te behappen! (Bovendien kan ik natuurlijk best leven zonder ziekenhuisseries, al baal ik dat ik nog steeds geen Grey’s Anatomy meer kan kijken, wat een van mijn lievelingsseries was voordat mijn moeder terminaal ziek werd. Voor de kenners: mijn moeder kreeg dezelfde ziekte als het personage Izzie.)

Ook qua schema’s leek er één en ander te verschuiven. Hiermee bedoel ik dat in schematherapie termen, bepaalde modi in kracht lijken afgenomen zoals o.a. mijn interne criticus: de Dictator. We besloten dan ook hierop te voortborduren door na het afronden van de EMDR verder te gaan met schematherapie.
Ik kreeg de opdracht om een brief aan mijn moeder te schrijven, gezien de Dictator vooral lijkt voort te komen vanuit haar stem van vroeger; ik leek het nooit goed genoeg te doen en ze had vrijwel altijd kritiek. Ik realiseerde me dat het voelde alsof mijn zelfbeeld is blijven hangen op het moment dat zij overleed; dat het beeld wat ik van mezelf gevormd had, nog steeds was gebaseerd op hoe mijn moeder mij zag als 17-jarige en mij in tekst naliet in haar dagboek. De woorden ‘egoïstisch’ en ‘onverantwoordelijk’ voerden hierin de boventoon. Dit terwijl andere mensen in mijn omgeving mij toen, maar ook zeker nu, heel anders zouden omschrijven.

Toen ik aan de brief begon moest ik de neiging onderdrukken om de bekende eerste regels van het refrein van het lied ‘De Vlieger’ te typen.Toen dit lukte en ik vanuit mijn gevoel (vooral boosheid) een paar zinnen had opgeschreven, kwam de rest vanzelf. Ik heb aan een stuk door getypt en het luchtte enorm op. De conclusie van de brief was dat ik het beeld wat zij van mij had ga loslaten, want het was toen én nu niet kloppend. Als mijn vriend, vrienden en vriendinnen mij goed vinden zoals ik ben, mag en wil ik dat zelf ook zo gaan zien .

Omdat het schrijven van deze brief zo hielp om uit te kunnen spreken wat ik niet meer tegen mijn moeder kan zeggen omdat zij er niet meer is, kreeg ik hierna nóg een briefopdracht. Ik moest vanuit mijn ‘gezonde volwassene’ een brief schrijven aan mijn ‘kwetsbare kind’. Een opdracht die ik stukken moeilijker vond, omdat ik geen idee had in wat voor vorm ik dit zou kunnen schrijven. Ook merkte ik dat mijn Dictator in de weg ging zitten bij het schrijven. Uiteindelijk ben ik gaan schrijven aan mezelf in tweede persoon enkelvoud. Een conclusie uit deze brief en kenmerkend voor waar ik sta in mijn therapieproces, werd:

Jouw verdriet komt voort uit het verleden (wat er allemaal niet is geweest), uit het heden (wat er nog steeds niet is) en uit de toekomst (wat er nooit zal zijn).
Dit is rouw en je bent nog steeds bezig om dit een plek te geven. Je merkt dat je het verleden al wel los kunt laten, maar dat vooral het stuk toekomst je het meeste verdriet bezorgt; wat er nooit zal zijn. Dit komt omdat je nog bezig bent om uit te zoeken hoe je jezelf de dingen kunt bieden die je nodig hebt, om zo wat er nooit zal zijn te kunnen vervangen met dingen die er wel kunnen zijn.
Wat het gevolg van emotionele verwaarlozing voor mij als volwassene op dit moment nog betekent.

Uit Therapie

Hoewel ik dus nog steeds hard aan de slag ben in therapie, zijn we voor het eerst ook nadrukkelijk aan het toewerken naar het ‘uit therapie’ gaan. Toen ik afstudeerde, voelde het alsof ik mijn leven al wat meer op de rit heb ondanks dat ik mij fysiek beroerd voelde van alle lichamelijke klachten die ik kreeg.
Mijn therapeut en ik zijn gaan evalueren wat ik allemaal al heb behaald en konden concluderen dat dit best veel is vergeleken met waar ik stond toen ik bij haar in therapie begon. Ik heb een relatie durven aangaan, het is gelukt deze relatie in stand te houden, ik heb een huis gekocht met mijn vriend en heb een hbo-opleiding kunnen afronden, ondanks de nodige tegenslagen. Naast deze dingen is er ook een hoop in mijn binnenwereld gebeurd. Zoals mijn therapeut het afgelopen week mooi zei: ‘je bent meer jezelf geworden’ en ik ben het er zo mee eens.
Toen mijn therapeut vooraf het EMDR-traject begon over eventueel afronden van therapie raakte ik volkomen in paniek; ik voelde me al erg emotioneel instabiel door de trauma’s en het voelde alsof ik nu de veiligheid van therapie zou verliezen, waardoor ik overspoeld werd door het onveilige gevoel dat ik vroeger had en het ‘er alleen voor staan’. Door mijn angsten voelde het nu alsof ik alle veiligheid zou gaan verliezen.
Een aantal weken later, toen we hierop terugkwamen en ik mijn therapeut uitleg gaf over wat er bij mij gebeurde op dat moment, gaf ze aan dat ze het wellicht verkeerd getimed had om het hierover te hebben. Hoe dan ook, inmiddels voel ik geen paniek meer en vind ik het een spannend, maar juist ook een fijn idee om te denken aan afronden van therapie. Het werd in mijn hoofd al een soort van streven om voor mijn 30e (ik word volgende week 29 jaar) een baan te hebben en therapie te hebben afgerond, omdat mij dit een heel fijn vooruitzicht lijkt!
Ongeacht of dit lukt, vind ik het in ieder geval belangrijk dat ik een baan kan volhouden en niet zoals na eerdere (voltijd) stages last krijg van burn out-achtige klachten en binnen een jaar al moet stoppen. Dit wordt dan ook één van de laatste therapiedoelen voor de komende tijd.

Verder heb ik nog steeds lichamelijke (pijn-)klachten, dus het lijkt erop dat er nog steeds spanning in mijn lichaam zit. Dit probeer ik momenteel te verhelpen met behulp van een psychosomatisch fysiotherapeut. Omdat ik zo weinig in contact ben met mijn lichaam en voornamelijk in mijn hoofd zit, proberen we dit contact weer te herstellen door het doen van bepaalde oefeningen. Ik leer dan mijn lichaam weer aan te voelen, bewust te worden van deze spanning en uiteindelijk hoe ik kan voorkomen dat ik pijnklachten krijg van bijvoorbeeld onbewust aangespannen spieren. Tijdens de psychotherapie leer ik dan weer mijn emoties te uiten en vooral de emoties te accepteren en ze ‘er te laten zijn’. Wanneer ik emoties onderdruk (zoals ik dit van mijn ouders heb aangeleerd), lijken de emoties ook in mijn lichaam te gaan zitten. Langzaam aan zit hier ook vooruitgang in, dus ik hoop binnenkort eindelijk van de lichamelijke kwaaltjes af te zijn!
Er zijn verder ook nog wel enkele angsten waar ik iets mee moet, gezien ik nu bijvoorbeeld niet durf te reizen naar het buitenland. Dit terwijl ik graag wat meer van de wereld zou willen zien.

Ik heb ook niet het idee dat ik binnen een jaar, of überhaupt, nooit meer last zal hebben van mijn schema’s of andere klachten, maar wel dat ik met de inzichten en tools die ik in therapie geleerd heb hier beter mee om zal kunnen gaan. Dit betekent bijvoorbeeld dat ik dan geen therapeut meer nodig heb voor deze inzichten/steun/handvatten, maar ik mezelf deze steun kan geven en mij kan laten steunen door mijn omgeving. Ook kan ik denken ‘het komt wel goed’, in plaats van in paniek te raken met mijn ‘overbezorgde moeder-brein’ en in doemscenario’s te gaan denken.
Verder is het dus voornamelijk belangrijk dat ik zoals hierboven beschreven ga leren hoe ik mezelf de dingen kan bieden, die er anders nooit zullen zijn.

Overmorgen heb ik overigens een kennismakingsgesprek voor nieuw vrijwilligerswerk, zodat ik langzaam aan kan gaan re-integreren. Wie weet kan ik als dit goed gaat hier blijven werken als vaste kracht, gezien het werk ook goed aansluit bij mijn diploma… *fingers crossed*

Hoe het verder gaat met mijn website ‘Uit Therapie’ als ik daadwerkelijk uit therapie gegaan ben, weet ik overigens nog niet. Maar tot die tijd zal ik net als nu blijven schrijven over het fenomeen uit therapie gaan. 🙂

Liefs,

Lyka


De EMDR Survival Gids

Uitgelicht

Update: er is nu ook een PDF versie van deze gids beschikbaar! (zie deze pagina)

Hoi!
Welkom bij de EMDR Survival Gids. Ga je binnenkort starten met de EMDR therapie of ben je al bezig? Allereerst; wat moedig! Ten tweede; goed bezig! Ten derde; wat zal je moe zijn! 😉
Denk je wat tips te kunnen gebruiken? Neem dan snel een kijkje in deze gids waarin ik via social media allerlei weetjes, adviezen en tips verzameld heb, van mensen die net als ik zelf, ook een EMDR traject hebben doorgemaakt.

Disclaimer:
Neem deze gids niet al te serieus en haal eruit wat voor jou bruikbaar is. Deze gids is bedoeld om op een luchtige en leuke manier mensen die EMDR volgen een hart onder de riem te steken door middel van onder andere praktische tips. Deze komen niet allemaal voort uit wetenschappelijke kennis, maar wel uit ervaringskennis. Het is dus geen ‘professionele’ gids en pretendeert al helemaal niet de waarheid in pacht te hebben. Wellicht kom je toch iets tegen waar je iets aan hebt. 🙂

EMDR en PTSS

Als het goed is heeft jouw behandelaar je al verteld wat EMDR precies inhoudt en hoe het in zijn werk gaat.

EMDR wordt inmiddels ingezet voor veel verschillende doeleinden, maar met name als behandeling voor een Post Traumatische Stress Stoornis, oftewel PTSS. Je zou kunnen zeggen dat PTSS in het kort inhoudt, dat nare en heftige gebeurtenissen soms als zo bedreigend worden ervaren, dat het proces van verwerken niet goed op gang komt. Je kunt dan nog steeds last hebben van dezelfde gevoelens van stress, angst en/of paniek wanneer iets je doet denken aan deze gebeurtenis. Zelfs als deze gebeurtenis heel lang geleden heeft plaatsgevonden. Je kunt er ook nachtmerries over hebben en zelfs de nare momenten ‘herbeleven’. Behandelingen die op trauma’s gericht zijn, kunnen soms helpen daarin te ondersteunen.
Mocht je hierover nog wat meer willen weten, zie dan EMDR.nl of lees dan deze blog waarin ik uitleg wat EMDR precies is en in het kort mijn EMDR sessie (van een paar jaar geleden) heb beschreven.
Wil je eerst nog wat meer weten over wat PTSS precies is, neem dan een kijkje op deze blog waarin ik ook heb beschreven hoe (complexe) PTSS zich bij mij zelf tot uiting komt.

Wat verder goed is om te weten voordat je aan EMDR begint, is dat het bekend staat als een heftige therapie. Dit is logisch, gezien tijdens EMDR van je gevraagd word om nare herinneringen voor je te zien, terwijl je het liefste hier nooit meer aan wilt denken, laat staan ze voor je wilt zien.
Laat je hierdoor echter niet bang maken! Bedenk je dat het zwaarder zou zijn met onverwerkte trauma’s te leven, dan om hier tijdelijk een behandeling voor te volgen.
Het is voor ieder persoonlijk hoe hij/zij EMDR beleeft; bij sommigen mensen slaat de therapie direct aan en zijn er maar een paar sessies nodig, anderen hebben baat bij een andere traumatherapievorm of zijn nog op zoek naar wat voor hen wel werkt. Ook de duur van EMDR verschilt per persoon; het ligt er bijvoorbeeld ook aan hoe ernstig de PTSS is, hoeveel trauma’s er zijn en hoeveel tijd er tussen het trauma en de behandeling zit en ga zo maar door.

Waar iedereen het vaak wel over eens is: EMDR is een intensieve, maar effectieve vorm van therapie, die veel energie kost en voor veel mensen het lijden kan verlichten.
Daarom volgen hier de tips op de vraag:

Hoe bereid ik mij voor op EMDR?

Hoe je jezelf het beste kunt voorbereiden op EMDR, is iets dat je het beste met je EMDR-therapeut kunt bespreken. Daarnaast kun je eventueel deze tips doornemen om te kijken of er iets bruikbaars voor je tussenzit:

  • Bespreek of je baat zou kunnen hebben bij EMDR
    Voordat je überhaupt aan EMDR begint, is het natuurlijk handig om te weten of EMDR iets voor jou kan zijn. Jouw huisarts, praktijkondersteuner, psycholoog, psychiater, psychotherapeut of andere hulpverlener, kunnen jou hierin adviseren of doorverwijzen. Net als bij elke andere therapie moet EMDR wel aansluiten bij jou en jouw hulpvraag.
  • Zoek een erkende therapeut
    Heb je nog geen EMDR therapeut, maar denk je dat EMDR jou zou kunnen helpen? EMDR therapeuten springen momenteel als paddenstoelen uit de grond (zal de herfst wel zijn). Niets mis mee, maar het is fijn om een ervaren en erkende therapeut te treffen die weten wat ze doen als je aan je trauma’s gaat werken. Zo’n top therapeut kun je vinden door bijvoorbeeld aan je huisarts of praktijkondersteuner te vragen of hij/zij een goede EMDR therapeut kent. Je kunt dan gelijk doorverwezen worden.
    Verder zijn veel EMDR therapeuten aangesloten bij de Vereniging EMDR Nederland en vind je hen in het register op EMDRtherapeuten.nl Schroom niet om een therapeut te vragen of hij/zij aan deze kwaliteitseisen van deze vereniging voldoet.
  • Tijd en ruimte
    Zorg dat je tijd en ruimte hebt of neemt in je dagelijkse leven, om het EMDR-traject aan te gaan. Indien je allerlei verplichtingen hebt zoals werk/school/vrijwilligerswerk, probeer het dan zo te regelen dat je genoeg momenten overhoudt waarop je rust kunt nemen. Makkelijker gezegd dan gedaan, I know, maar toch belangrijk!
    Ik merkte zelf bijvoorbeeld dat ik EMDR naast mijn studie te zwaar vond; mijn studie ging er onder lijden. Omdat ik nog redelijk (maar niet optimaal) kon functioneren met de PTSS, koos ik er voor om mij eerst te focussen op afstuderen (anders kon ik die stufi-omzetting-in-een-gift wel op mijn buik schrijven) om mij daarna fulltime te gaan focussen op EMDR. Wat ik op dit moment dus doe.
  • Vertel het aan je directe omgeving
    Vertel dat je EMDR gaat volgen aan de mensen die het dichtste bij je staan. Je hoeft het dus niet aan de pakketbezorger en de caissière van de Albert Heijn te vertellen dat je een traumabehandeling gaat volgen (mag wel, hoeft niet, en je hoeft je er zeker niet voor te schamen!), maar het is fijn als de mensen die het dichtst bij je staan er vanaf weten zodat zij je kunnen steunen. Bedenk je dat je ouders of beste vrienden het graag zouden willen weten wanneer je zoiets aangaat. Zou jij het van hen willen weten?
    Vaak is onderdeel van de voorbereiding op de EMDR dat je ‘systeem’, oftewel partner of ouders worden uitgenodigd door je therapeut om mee op gesprek te komen. Natuurlijk alleen met jou er bij en met jouw goedkeuring. In het gesprek kan dan onder andere aan bod komen wat jouw omgeving kan verwachten en hoe zij jou het beste kunnen steunen.
  • Stel een ‘Support squad’ samen
    Ik raad het niet aan om Support squad af te korten, dus ik zal het voluit blijven schrijven. Zoals in de vorige tip al benoemd: zorg dat je gesteund kunt worden. Sommige mensen kunnen moeite hebben met alleen zijn na een EMDR sessie. Zorg dan dat je je support squad op standby hebt staan zodat je met hen kunt bellen, face-timen, whatsappen of met hen kunt afspreken. Wanneer je EMDR afspraken ingepland staan, kun je alvast plannen met je support squad maken zodat je dat niet allemaal hoeft te regelen als je uitgeput bent van de EMDR sessie.
    Zelf heb ik bijvoorbeeld vorige week drie vriendinnen gevraagd deze week langs te komen wanneer mijn vriend veel aan het werk is, zodat zij elkaar kunnen afwisselen. Dus maandag E. , woensdag M. en zondag N.
    #squadgoals #soortvan
  • Maak een doe-lijst voor afleiding
    Vaak is het zo dat wanneer je met EMDR begint, je je eerst wat slechter gaat voelen voordat je je beter gaat voelen. Als je emotioneel of moe bent, kan het lastig zijn om te bedenken wat je kunt doen om jezelf af te leiden. In dat geval kan het helpen om een lijst te hebben klaarliggen met dingen die je van te voren hebt bedacht. Het is handig om daarop zowel dingen te hebben staan die je alleen kunt doen, maar ook samen met iemand. Houd daarbij ook rekening met het weer, want, tsja Nederland.
    Als voorbeeld heb ik de opzet van mijn eigen doe-lijst hiernaast toegevoegd. Mocht je nog meer inspiratie nodig hebben: op internet zijn zat lijsten te vinden met leuke activiteiten, zoals deze: https://www.behandelhulp.com/plezierige-activiteiten
  • Zorg voor back-up
    Indien je net als ik naast van vermoeidheid ook last hebt van fysieke stressklachten, kan het tijdens EMDR erg lastig zijn om bijvoorbeeld het huishouden, boodschappen of andere huishoudelijke klussen te blijven doen. Zorg dan dat je hier hulp bij kunt krijgen.
    Zelf hebben mijn vriend en ik van tevoren een verdeling gemaakt; ik doe klusjes die mij nog goed lukken zoals stofzuigen, koken en de was doen en hij doet intensievere klussen zoals boodschappen, dweilen en het vuil wegbrengen. Woon je zelfstandig? Zorg dan bijvoorbeeld dat je een voorraad in huis hebt en/of boodschappen in huis haalt voor een hele week enz. En anders is er altijd nog Thuisbezorgd.nl.
    (Nee, ik word niet gesponsord, maar ben wel fan.)
  • Plan zo min mogelijk (direct) na een EMDR sessie
    Vaker hoor ik mensen na een EMDR sessie omschrijven dat het zowel lichamelijk als geestelijk voelt alsof ze een marathon hebben gelopen. De tip die dan ook het meeste voorbij kwam was deze:
    plan zo min mogelijk na een EMDR sessie, houd de avond/komende dagen zo rustig mogelijk en wees lief voor jezelf!
    De fout die ik zelf laatst maakte is om na de EMDR nog uit eten te gaan met vrienden, waardoor ik om half 9 ’s avonds al moest afdruipen omdat ik het echt niet meer trok van vermoeidheid. Nu is dat natuurlijk niet zo erg als dat gebeurt (want het was evengoed gezellig), maar misschien leuker om zoiets als het mogelijk is op een ander moment te plannen zodat je er langer of meer van kunt genieten. Inmiddels kruip ik na een EMDR sessie het liefste op de bank met een dekentje en doe eventueel een middagdutje. Wel wacht ik hiermee tot ik thuis ben, want elders blijkt sociaal niet aanvaardbaar.
    Bedenk ook als je je aflopen sessies steeds redelijk goed hebt gevoeld, dat het soms nog stressvoller kan zijn als je je toch een keer minder voelt en vervolgens afspraken moet afzeggen.
  • Probeer realistische verwachtingen te hebben
    Soms komt het voor dat de EMDR (nog) niet aanslaat, dat het toch niet de juiste therapie voor je blijkt te zijn of dat het (nog) niet voldoende heeft geholpen. Dit kan voor hevige teleurstelling zorgen. Probeer te bedenken dat EMDR een effectieve therapie kan zijn, maar geen wondermiddel. Realiseer je dat na EMDR niet gelijk al je problemen opgelost zullen zijn, maar dat EMDR slechts een middel is om de trauma’s wat meer draaglijk te maken. Het voornaamste doel is namelijk om de stress die gerelateerd is aan de trauma’s te verminderen.
    Nare herinneringen zullen na EMDR niet ineens leuke herinneringen worden, maar hopelijk ervaar je er wel minder last van in het dagelijks leven. Probeer ook te bedenken, dat er naast EMDR nog meer traumabehandelingen bestaan waar je wellicht wel baat bij hebt of meer vertrouwen in hebt (een therapie moet ook bij je passen). Trauma’s zijn ingewikkeld en kunnen erg hardnekkig zijn. Gelukkig worden allerlei behandelingen, waaronder EMDR, steeds vernieuwd zodat de therapie met der jaren steeds meer verbeterd wordt. Immers werd 10 jaar geleden tegen mij gezegd tijdens een EMDR-traject dat ik beter kon stoppen omdat mijn trauma’s te complex zouden zijn, terwijl 2 jaar geleden mijn therapeut aangaf dat tegenwoordig uit onderzoek is gebleken dat EMDR juist wel effectief kan zijn bij complexe trauma’s.

Bron: https://youtu.be/VSb5ZrYPE1M

Wat te doen tijdens de EMDR?

Natuurlijk vertelt je therapeut je uitvoerig wat er van je verwacht word tijdens de EMDR. Deze tips kunnen wellicht nog aanvullen:

  • Er is geen goed of fout
    Bij het EMDR-protocol hoort dat je therapeut vooraf het echte “vingerzwaaien”, of de koptelefoon met klikjes, of een lichtbalk, of elk andere afleidende stimulus, een korte uitleg voorleest met wat er gaat gebeuren en wat je moet doen.
    Hierbij wordt altijd benadrukt dat er geen goed of fout is. Onder andere omdat het een wat onconventionele situatie is (niet veel mensen hebben mij eerder gevraagd hun vingers te volgen), hebben veel mensen tijdens de EMDR de neiging om zich af te vragen of ze ‘het wel goed doen’. Wanneer je je hier druk om gaat maken, lukt het niet goed om op andere dingen te focussen zoals wat er in je opkomt. Probeer daarom dit zoveel mogelijk los te laten en vooral te benoemen wat er in je opkomt, zelfs als je het idee hebt dat het iets ‘geks’ is of het er niet toe doet. Zo gaf een tipgever aan dat zij ineens een ‘religieuze beleving’ had tijdens de EMDR, terwijl ze helemaal niet gelovig is en na de sessie hier dan ook hartelijk om kon lachen. Zelf weet ik nog dat toen ik als 18-jarige EMDR volgde, ik ineens moest denken aan mijn huiswerk voor wiskunde. Ook traumatisch, maar toch in wat mindere mate zeg maar.
  • Draag low-key make-up
    Deze tip zou ik bijna vergeten, terwijl ik hem zelf ook bij elke sessie toe pas, maar gelukkig kreeg ik deze ook toegestuurd: zorg ervoor dat je je niet té uitvoerig opmaakt, want tijdens EMDR kunnen er eenmaal tranen gaan vloeien. De tipgever gaf aan dat zij tijdens EMDR mascara droeg en na de EMDR als een soort pandabeer de therapiekamer verliet.
    Je kunt gaan voor een hele goede waterproof mascara, maar zelf ga ik bij een EMDR-sessie voor een make-up look zonder mascara en eyeliner zodat ik naar hartelust in mijn ogen kan wrijven zonder mij zorgen te maken over een aziatische beer look.
    (Foundation en concealer draag ik dan weer wel omdat het toch wel fijn de rode vlekken camoufleert die ik krijg als ik huil, maar ook teken ik mijn wenkbrauwen wat bij; dan kan de therapeut mijn gezichtsuitdrukkingen nog makkelijker lezen. Attent toch?)
  • Houd tissues bij de hand
    Deze tip kwam niet langs (misschien ligt deze te veel voor de hand), maar zorg dat je tissues in de buurt hebt liggen. Zelf jank ik nogal wat af tijdens EMDR zoals jullie inmiddels vast hebben meegekregen. Er komt bij mij dan ook behoorlijk wat ‘ugly crying’ bij kijken, inclusief luid snikken en met behoorlijk wat snot. Omdat het de bedoeling is bij EMDR zoveel mogelijk achter elkaar door te gaan, heb ik daarom standaard een pakje met zakdoekjes in mijn handen, zodat ik tussen het “vingerzwaaien” door zo snel mogelijk mijn ogen en neus kan afvegen. Zo voorkom ik een snotfestijn en lukt het om überhaupt weer vingers te kunnen zien. Geen zakdoekjes bij je? Maak je dan vooral niet druk; verdriet mag er zijn en shirtjes met mouwen worden gewoon weer schoon in de was!
  • Soms hoef je niet alles in geuren en kleuren te vertellen, als je het maar in geuren en kleuren kunt beleven
    Deze tip kon ik niet beter formuleren dan dat ik hem toegestuurd kreeg. Soms kunnen trauma’s zo heftig zijn, dat het je niet lukt om het hardop te vertellen. Hierbij kan het ook genoeg zijn om de herinneringen/het beeld alleen in je gedachten af te spelen tijdens de EMDR en het dus te ‘beleven’.
  • Wees eerlijk
    Soms merkte ik dat het me niet lukte om het beeld in gedachten voor me te zien, hoe erg ik mijn best ook deed. Als zoiets jou ook overkomt, wees dan eerlijk. Het kan gebeuren dat het even niet lukt, maar als je er eerlijk over bent kan je therapeut met je meedenken en eventueel iets anders doen waardoor het uiteindelijk wel lukt. Als iets niet lukt betekent het namelijk niet gelijk dat je het niet goed doet (er is geen goed of fout!) of niet genoeg je best doet. Bij mij stelde mijn therapeut voor om dan een ander beeld te gaan behandelen, wat vervolgens wel lukte. Conclusie: komt goed, zo lang je eerlijk bent.
    Wees ook eerlijk als je het idee hebt dat de EMDR misschien niet werkt voor jou. Het is belangrijk hierover in gesprek te blijven met je therapeut, zodat de therapie wellicht wat aangepast kan worden zodat het misschien beter werkt. Of misschien is het wel beter om te stoppen, want een therapie blijven volgen als het niet werkt, of als het alleen maar erger wordt in plaats van beter, heeft het natuurlijk geen zin.
  • Spreek wanneer nodig een stop-teken af
    Over het algemeen gaat de EMDR in één keer snel achter elkaar door voor een zo effectief mogelijk resultaat. Soms kan het gebeuren dat je het even niet meer trekt of merkt dat je gaat dissociëren (dat je niet meer in het hier-en-nu bent). Hierbij kan het helpen om met je therapeut een stop-teken af te spreken, zodat je dan even kunt bijkomen. Zoals ik net al benoemde is het wenselijk om in één keer door te gaan met EMDR, dus maak hier alleen gebruik van als je merkt dat het écht even niet meer lukt.

Tussen de sessies in

Hiermee wordt de tijd bedoeld waarin je ‘wacht’ op de volgende sessie. Voor sommigen zit er twee weken tussen een sessie in, voor anderen een week en voor mij bijvoorbeeld maar een paar dagen. Wellicht ben je in de tussentijd gewoon aan het werk, zoek je vooral afleiding buitenshuis of zoek je vooral thuis de rust op. Ontdek wat voor jou het best werkt! Hier wat tips om je eventueel op weg te helpen:

  • Zo nodig chocola
    Deze tip komt van een traumatherapeut zelf. Hij geeft aan dat veel jongeren die hij behandelt zeggen dat ‘chocola zo nodig’ goed werkt. Menig volwassen vrouw (en man) zal dit ook beamen. Ik ga deze tip in ieder geval uitvoerig uitproberen. Wel vaker dan één keer, want ik wil voor mijn bloglezers natuurlijk goed uitzoeken of het wel écht werkt…
  • Noteer per dag gedachten/gevoelens
    Als het goed is krijg je dit ook mee als huiswerk van je behandelaar, maar zo niet: een dagboekje bijhouden in de tijd tussen de sessies kan helpen om erachter te komen wat er in de tussentijd bij je op komt. Dit kan namelijk van belang zijn voor de verdere verloop van de therapie.
    Houdt hierbij zowel gedachten bij, gevoelens, maar bijvoorbeeld ook dromen die je hebt gehad.
  • Game on!
    Mijn therapeut vertelde dat op het EMDR congres van 2018 bekend werd gemaakt dat een spelletje als Tetris het werkgeheugen belast en daardoor ook effectief is als afleidende stimulus. Wat ik hieruit heb opgemaakt: als er thuis nare beelden opkomen, vooral gaan gamen of puzzelen!
  • Maak gebruik van de voorbereidingstips
    Dit is het moment om de voorbereidingstips van hierboven uit te voeren zoals o.a. de Doe-lijst en om je Support squad in te zetten!
  • Neem contact op met je therapeut
    Veel therapeuten geven aan dat wanneer je je tussen de sessies in heel veel slechter gaat voelen (vooral na de eerste sessies), je contact met hen kunt opnemen. Vraag dit eventueel na bij je therapeut!
  • Houd vol, het word uiteindelijk beter
    Geen verdere uitleg nodig. Houd moed en houd vol!

Dit was de EMDR Survival gids. Aan alle tipgevers die hieraan hebben meegewerkt, heel erg bedankt! En aan alle lezers; bedankt voor het lezen en heel erg veel succes én heel veel chocola gewenst.

Liefs,

Lyka